Lise Öğrencilerinde Tükenmişliği ve Okul Bağlılığını Etkileyen Faktörler: Çalışma Alışkanlıkları, Yetkinlik İnancı ve Akademik Başarı

Author/s: Filiz BİLGE, Meliha TUZGÖL DOST, Bayram ÇETİN

DOI: 10.12738/estp.2014.5.1727 

Year: 2014 Vol: 14 Number: 5

Abstract

Bu araştırmada lise öğrencilerinin tükenmişlik ve okul bağlılığı düzeyleri; akademik başarıları, çalışma alışkanlıkları ve yetkinlik inançları açısından incelenmiştir. Veriler 2011-2012 öğretim yılı güz döneminde Ankara’da altı lisede okuyan toplam 633 öğrenciden toplanmıştır. Analizler 605 öğrencinin yanıtları üzerinden yapılmıştır. Araştırmada Maslach Tükenmişlik Envanteri-Öğrenci Formu, Utrecht Okul Bağlılığı Ölçeği, Çalışma Alışkanlıkları Envanteri, Ergenlerde Yetkinlik Beklentisi Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde çok bağımlı değişkenli varyans analizinden (MANOVA) yararlanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, yetkinlik inançları düşük öğrencilerin tükenme düzeyinin daha yüksek olduğu; yeterli çalışma alışkanlıkları olmayan ve yetkinlik inançları düşük olan öğrencilerin inancını kaybetme düzeyinin daha yüksek olduğu ve akademik ortalaması yüksek olanların öz-yetkinliğinin de yüksek olduğu belirlenmiştir. Diğer yandan, çalışma alışkanlıkları yetersiz ve yetkinlik inançları düşük olan öğrencilerin öz-yetkinliklerinin yüksek olduğu saptanmıştır ki bu, araştırmada beklenmeyen bir sonuçtur. Çalışma alışkanlıkları yeterli ve yetkinlik inancı yüksek olan öğrencilerin okula bağlılık düzeylerinin de yüksek olduğu görülmüştür. Araştırma bulguları alan yazın ışığında tartışılmış ve yorumlanmıştır. Bunlara dayalı olarak okul psikolojik danışmanlarına ve araştırmacılara önerilerde bulunulmuştur.

Keywords
Akademik Başarı, Çalışma Alışkanlığı, Lise Öğrencileri, Okul Bağlılığı, Tükenmişlik, Yetkinlik İnancı

Click for Turkish (Türkçe)